Kazerne in Dendermonde wordt hart van nieuw stadsdeel

Na meer dan 10 jaar aan studiewerk krijgt de Bomvrije kazerne in Dendermonde eindelijk een duurzame en rendabele herbestemming. Stad Dendermonde en PMV zetten resoluut in op het behoud van het iconische militaire erfgoed met een plan voor een multifunctionele invulling met onder andere een lokaal dienstencentrum, een stadskwartier, een belevingscentrum over het Ros Beiaard en diverse commerciële activiteiten. Zo krijgt het stuk Dendermondse geschiedenis opnieuw betekenis voor de toekomst, met als einddoel een nieuw aantrekkelijk stadsdeel. De totale geraamde bouwkost van 70 miljoen euro wordt gedragen door private en publieke partners. De nettokost voor de stad bedraagt 30 miljoen euro.

De Kazerne is een beschermd monument. Samen met het oefenplein, de ommuring en de bijgebouwen vormt de Kazerne een beschermd stadsgezicht. Jarenlang werden verschillende scenario’s onderzocht om een restauratie van het zwaar vervallen gebouw en de site rendabel en duurzaam te maken, evenwel zonder succes. Tot nu. Na intensief en vernieuwend onderzoek door stad Dendermonde, in samenwerking met PMV en het agentschap Onroerend Erfgoed, is er een historische doorbraak. Alle partijen vonden een oplossing die zowel financieel als erfgoedkundig haalbaar is. We restaureren de zuidelijke gevel met arcaden en gaanderij, tubes en ingekorte tubes naar historisch model, samen met de realisatie van een nieuwbouw.

Belevingscentrum

De Kazerne is en blijft de ‘stal’ van het Ros Beiaard. Dit wordt extra in de verf gezet door de inrichting van een belevingscentrum rond het Ros Beiaard en de historische gildereuzen Mars, Indiaan en Goliath. We realiseren in het historische deel van de Kazerne een cultureel en toeristisch centrum rond het legendarische paard en het immaterieel erfgoed. We voorzien ook ruimte voor de museale werking van de stad. We brengen er de museumwerking en team toerisme samen waardoor we een centralere en efficiëntere werking kunnen aanbieden aan bezoekers en bewoners. Daarnaast is er ook plaats voor horeca, kleinhandel en ambachtelijke activiteiten, met een groendak als verwijzing naar het verleden, toen de gewelven van de Kazerne met aarde waren bedekt.

Lokaal Dienstencentrum

Het lokaal dienstencentrum voor het centrum krijgt na een tijdelijk onderkomen in Ontmoetingscentrum De Boomgaard een definitieve uitvalsbasis op de site Kazerne. Voor de huisvesting van het lokaal dienstencentrum op de site kijken we naar een deel van de gerestaureerde historische officierswoningen. Daarnaast kan er voor activiteiten ook beroep worden gedaan op een aantal multifunctionele ruimtes binnen het hoofdgebouw.

Nieuwbouw

Meer dan een kwart van de Kazerne wordt ontwikkeld als nieuwbouw. Hier komen appartementen en een Stadskwartier. Het huidige Administratief Centrum voldoet niet meer aan de huidige normen en is in slechte staat. De ambitie om de administratie te centraliseren en kwalitatieve werkplekken te creëren, is in het huidige gebouw niet realiseerbaar. We realiseren daarom een Stadskwartier op de site Kazerne, waar alle verspreide stadsdiensten worden gecentraliseerd. Dit bevordert een efficiënte werking en leidt de burger naar 1 duidelijk adres. Een renovatie van het huidige gebouw of een verhuis naar het Proximusgebouw waren scenario’s die ook op tafel lagen, maar bleken om verschillende redenen minder interessant. Na de verhuis zullen enkele verouderde stadsgebouwen afgestoten worden. Enkele commerciële functies worden eveneens geïntegreerd in de nieuwbouw. Er wordt ook een ondergronds parkeervolume voorzien dat parkeermogelijkheden biedt voor wonen, werken en bezoeken.

Evenementenplein

Het historische infanterieplein richten we in als evenementenplein met respect voor het historische karakter. We maken ook de doorsteek naar de Kerkstraat mogelijk via de tuin van Huis van Winckel.

Versterkend project voor de stad

Stad Dendermonde en PMV willen met de herbestemming de site nieuw leven inblazen op een manier die zowel cultureel waardevol is als economisch en financieel verantwoord. De nieuwe Kazerne moet ruimte creëren voor ontmoeting en werkgelegenheid, en moet een nieuw bruisend en aantrekkelijk stadsdeel worden en zodoende een hefboom voor de gehele stad. De Kazerne wordt het grootste investeringsproject uit het meerjarenplan 2026-2031, en is onder voorbehoud van goedkeuring door de gemeenteraad op 9 december 2025.

Financiële afweging

Het zijn financieel uitdagende tijden. De voorbije maanden moest de stad enkele moeilijke maar noodzakelijke keuzes maken. Toch kiest stad Dendermonde bewust voor deze unieke samenwerking. Het huidige Administratief Centrum en andere stadsgebouwen voldoen niet langer aan de hedendaagse normen en zouden op termijn grondig gerenoveerd moeten worden. Of we nu investeren in een nieuw Administratief Centrum op de huidige locatie, op een andere site of in de Kazerne, de kostprijs blijft vergelijkbaar. Door te kiezen voor de Kazerne gaan we echter voor meerwaarde, een unieke combinatie van erfgoedbehoud, duurzaamheid en een nieuwe toekomst voor dit monument. Het is nu of nooit. 10 jaar onderzoek hebben geresulteerd in deze doorbraak. Het alternatief is een verloederde site.

Volgende stappen

Op 13 december 2025 van 11 tot 17u. organiseren we in de Kazerne een infomarkt voor omwonenden en geïnteresseerde burgers. Hier krijgen zij een antwoord op al hun vragen. In een verder stadium wordt het project klaargestoomd richting een aanbestedingsdossier waarbij stad Dendermonde en PMV op zoek gaan naar een private ontwikkelaar. Daarnaast zetten stad Dendermonde en PMV ook in op de aanvraag van een brownfieldconvenant voor de site. Op die manier krijgen projectontwikkelaars en investeerders een aantal juridisch-administratieve en financiële voordelen bij de ontwikkeling van braakliggende en onderbenutte terreinen.